Świątynia

Haftarat Sziwa de-Nechemata: Kumi Ori

Iszajahu | Iz 60, 1 – 22

Przed nami szósta z siedmiu haftarot pocieszenia, które czytamy między Tisza Be-Aw a Rosz ha-Szana. Ich słowa mają ukoić naród po tragedii zburzenia Świątyni.

Po parszy Ki tawo czytamy fragment proroctw Iszajahu (Izajasza), które zaczynają się od słów kumi ori – „Wstań, zajaśniej!”

Prorok, używając metafory światła i ciemności, pociesza naród w żałobie. Obiecuje, że Haszem zgromadzi wszystkich wygnanych Żydów, a na powracających wygnańców będą czekać wielbłądy objuczone złotem i pięknymi pachnidłami. Mury zburzonej Jerozolimy zostaną odbudowane przez królów obcych narodów, władcy przybędą, aby służyć narodowi Izraela.

Haftarat Tlat de-Puranuta: Chazon Iszajahu

Iszajahu | Iz 1, 1 – 27

Haftara, którą czytamy w tym tygodniu, nie odnosi się bezpośrednio do parszy dewarim, lecz jest jedną z dziesięciu specjalnych haftarot czytanych od Szabatu po poście 17. tamuza do Rosz ha-Szana.  

Te specjalne haftary dzielą się na dwie grupy. Podczas trzech Szabatów wypadających w czasie okresu żałoby między posem 17. tamuza a 9. awa (Tisza be-Aw) czyta się Tlat de-Puranuta, Trzy [Haftarot] Nieszczęść, które opisują powody gniewu Boga oraz zapowiadają Jego karę. Po Tisza be-Aw czyta się Sziwa de-Nechemata, Siedem [Haftarot] Pocieszenia, które przedstawiają pocieszające wizje prorockie.  

Haftarat Behaalotcha

Zecharia | Za 2, 14 – 4, 7

W haftarze do parszy behaalotcha prorok Zecharia, który żył pod koniec Wygnania Babilońskiego, nakłaniał swoich krajan, aby dołożyli starań w odbudowę Beit Hamikdasz (Świątyni).

Po trudach Wygnania, wielu Żydów, którzy mieszkali w Jehudzie – czy to ci, którzy nigdy nie opuścili ziemi, czy też ci, którzy powrócili z Babilonii – nie myślało o odbudowaniu Świątyni. Codzienne zmagania w zrujnowanym wojnami kraju mocno na nich ciążyły. Dodotkowo, również ludy sąsiednie były negatywnie nastawione do odbudowy Świątyni, gdyż nie chciały, aby Jehuda rosła w siłę.

Haftarat Emor

Jechezkel | Ez 44, 15 – 31

Powiązanie haftary do parszy emor jest oczywiste dla każdego, kto będzie ją czytał. W parszy, Mosze przekazuje prawa i zasady, jakimi mają się kierować kapłani (kohanim) w ich posłudze. Podobnie prorok Jechezkel w haftarze do tej parszy przekazuje Boskie nakazy dla kapłanów. Tym razem jednak, dotyczą one Trzeciej Świątyni, która zostanie zbudowana w przyszłości.

Prorok przypomina, że jedynie pewna grupa kapłanów zasłużyła na to, aby nadal sprawować te święte obowiązki. Są to potomkowie Cadoka, jedyni, którzy pozostali lojalni w swej służbie Haszem nawet wtedy, gdy reszta narodu porzuciła Torę.

Haftarat Pesach – dzień pierwszy i drugi

Sefer Jehoszua | Jz 5, 2 – 6, 1

Sefer Melachim Alef | 2 Krl 23, 1 – 9. 21 – 25

Haftara odczytywana w pierwszy dzień Pesach pochodzi z Sefer Jehoszua (Jozuego). Mówi ona o tym, jak lud Israela, zaraz po przekroczeniu rzeki Jarden, której wody osuszył Haszem, przygotowują się do podboju ziemi Kenaan.

Haftara odczytywana w drugi dzień Pesach pochodzi z Sefer Malachim Bet (2 Królewska) i opisuje pierwsze świętowanie Pesach pod tym, gdy król Josziahu odkrył zwój Tory i przeprowadził reformację religijną.

Haftarat Szabat ha-Gadol

Malachi 3, 4 – 24

 Szabat, który wypada przed świętem Pesach nazywany jest Wielkim Szabatem – Szabat ha-Gadol. W tym dniu, zamiast haftary do parszy mecora, czytamy specjalny fragment z księgi proroka Malachiego.

Malachi był ostatnim z Trej Asar – Dwunastu Proroków Mniejszych.

W swoich naukach prorok ostrzega przed nadejściem dnia sądu i kary za grzechy. Oto, na jakie przewinienia Haszem szczególnie zwróci uwagę i przeciwko komu będzie świadczył:

Haftarat Szabat haChodesz

Jechezkel/Ez 45, 16 – 46, 18

Szabat który wypada przed lub w Rosz Chodesz Nisan (początek miesiąca nisana), odczytuje się dodatkowe, krótkie teksty ksiąg Liczb/Bamidbar 28,9-15 i Wyjścia 12,1-20 związane z tą okazją. To właśnie pierwszego dnia miesiąca nisana Haszem nakazuje narodowi żydowskiemu uświęcać nowy miesiąc, a także oznajmia, że nisan będzie pierwszym z miesięcy w roku.

 Szabat taki nazywa się Szabat ha-Chodesz i bez względu na to, jaka parsza czytana jest tego dnia, jako haftarę czyta się fragment nauk proroka Jechezkela.

Haftarat Pekudej

Melachim Alef | 1Krl 7, 51 – 8, 21

Paraszat pekudej podsumowuje budowę Miszkanu oraz wszystkich sprzętów niezbędnych do jego funkcjonowania. Haftara do niej przedstawia ukończenie Pierwszej Świątyni za czasów panowania króla Szlomo.

Król zwołał starszyznę i przywódców wszystkich plemion do Jerozolimy, aby w ich obecności wnieść do Świątyni jej najważniejszy element: świętą Arkę Przymierza (Aron ha-Brit).

Kapłani wnieśli do środka Aron ha-Brit a później także inne ważne sprzęty i instrumenty. Na głównym ołtarzu przed Świątynią składano ofiary Haszem.

Haftarat Szabat Szkalim

Melachim Bet | 2 Krl 12, 1 – 17

W Szabat Szekalim (שבת שקלים), który wypada w Szabat przed Rosz Chodesz Adar (początkiem miesiąca adara), czyta się haftarę dedykowaną temu specjalnemu Szabatowi.

W tym dniu czyta się specjalny maftir (ostatnie czytanie z Tory) – fragment pochodzący z parszy Ki Tisa mówiący o powszechnym spisie ludności. Zamiast liczenia bezpośredniego, każdy dorosły mężczyzna powyżej 20. roku życia musiał przekazać pół szekla na utrzymanie Miszkanu (Przybytku). Gdy policzono wszystkie datki, wiedziono ilu ludzi przebywało w obozach na pustyni.

Przewiń do góry